Καρδιογράφημα smartwatch

Είναι αξιόπιστο ένα καρδιογράφημα smartwatch;

Πολλοί θα έχουν την απορία αν είναι αξιόπιστο ένα καρδιογράφημα smartwatch. Για να απαντήσουμε στο ερώτημα, πρέπει πρώτα να εξετάσουμε, τι περιμένουμε μία τέτοια συσκευή και ποια είναι η χρήση της.

Τα smartwatch δεν είναι ιατρικές συσκευές.

Δεν είναι φτιαγμένα για να είναι ιατρικές συσκευές με όλα τα standards που απαιτούνται.

Τα smartwatch δεν είναι πραγματικοί καρδιογράφοι.

Είναι πολλά τα σημεία που χωρίζουν έναν καρδιογράφο με τη δυνατότητα ενός smatrwatch να καταγράψει ρυθμό. Το καρδιογράφημα έχει ορισμένα τεχνικά χαρακτηριστικά. Μεταξύ άλλων είναι η συγκεριμένη ενίσχυση του σήματος που καταγράφει, ο ρυθμός δειγματοληψίας του σήματος, ο αριθμός και η θέση των απαγωγών, δηλαδή το που θα τοποθετηθούν τα ηλεκτρόδια στο σώμα. Πέραν των καρδιογράφων υπάρχουν και άλλες ιατρικές συσκευές οι οποίες δεν κάνουν καρδιογράφημα αλλά καταγράφουν ηλεκτροκαρδιογαφικό σήμα ή παλμό. Τέτοιες συσκευές είναι τα ecg monitor τα Holter ή τα παλμικά οξύμετρα. Οι παραπάνω συσκευές μπορεί να μην κάνουν πλήρες καρδιογράφημα, χρησιμοποιούνται όμως για την παρακολούθηση του καρδιακού ρυθμού και μπορούν να χρησιμοποιηθούν και ως διαγνωστικά εργαλεία. Αν για παράδειγμα σε ένα monitor ή σε ένα Holter, καταγραφεί μία κολπική μαρμαρυγή, βάσει αυτής της καταγραφής ο ασθενής μπορεί να ξεκινήσει φαρμακευτική αγωγή.

Στην περίπτωση των smartwatch πα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά. Πρώτα θα πρέπει να δούμε με ποιον τρόπο καταγράφουν τον ρυθμό. Τα περισσότερα δεν έχουν καν αισθητήρα με δυνατότητα λήψης ηλεκτροκαρδιογραφήματος αλλά έχουν αισθητήρα παρόμοιο με αυτόν του παλμικού οξύμετρου. Άρα δεν καταγράφουν ρυθμό αλλά παλμό. Από τα λίγα smartwatch, που έχουν καρδιογραφικούς αισθητήρες, δεν γνωρίζουμε πολλά για το ολοκληρωμένο κύκλωμα που χρησιμοποιούν και έτσι δεν μπορούμε από τεχνικής άποψης να τα συγκρίνουμε με τις ιατρικές συσκευές. Αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι για κάποια από αυτά έχουν γίνει μελέτες που έχουν συγκρίνει τα αποτελέσματά τους με κλασικούς καταγρεφείς και έχουν αποδείξει ικανοποιητικό βαθμό εγκυρότητας.

Δεν μπορώ να χρησιμοποιήσω το smartwatch για καρδιογράφημα;

Για καρδιογράφημα με την στενή ένοια του όρου όχι! Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο για την παρακολούθηση του ρυθμού και καλό θα ήταν να συμβουλευθείτε κάποιον ειδικό για την χρήση του ώστε να αποφύγετε δυσάρεστες περιπέτιες.

Είδη Holter

Επικρατεί σύγχυση στις μέρες μας και προκύπτουν ερωτήματα σχετικά με τις εξετάσεις “Holter”. Πόσα είδη Holter υπάρχουν; Ποιο είναι για κάθε περίπτωση;

Τι ονομάζουμε Holter;

Holter, ονομάζουμε σήμερα (άν και δεν είναι δόκιμος ο όρος, απλά έχει επικρατήσει), κάθε φορητή συσκευή που έχει τη δυνατότητα να καταγράψει δεδομένα από την καρδιά για τουλάχιστον 24 ώρες.

Πόσα είδη Holter υπάρχουν;

3 είναι τα είδη Holter που υπάρχουν στις μέρες μας:

Holter ρυθμού

Το Holter ρυθμού, είναι μια φορητή συσκευή που καταγράφει τον ρυθμό της καρδιάς (καρδιογράφημα), για 24 ώρες. Η διαδικασία είναι απλή. Τα αυτοκόλητα καλώδια τοποθετούνται στον θώρακα και συνδέονται με την συκευή η οποία είναι μικρή σε μέγεθος κινητού τηλεφώνου. Όλο το σύστημα τοποθετείται κάτω από τα ρούχα και ο ασθενής μπορεί να επιστρέψει στις δραστηριότητές του, την εργασία του ή τον περίπατό του. Σε 24 ώρες η συσκευή αφαιρείται και τα δεδομένα εισάγονται σε ηλεκτρονικό υπολογιστή για να διαβαστούν από τον γιατρό και να βγει η διάγνωση. Holter ρυθμού χρειάζεται κάποιος όταν το πρόβλημά του έχει να κάνει με τον ρυθμό της καρδιάς (ταχυκαρδία, βραδυκαρδία κ.λπ)

Holter πίεσης

Το Holter πίεσης, πάλι πρόκειται για φορητή συσκευή η οποία μοιάζει κατά πολύ με ένα κοινό ηλεκτρονικό πιεσόμετρο. Η διαφορά είναι ότι μπορεί να την κουβαλάει ο ασθενής μαζί του σε ειδική θήκη και προγραμματιζεται ώστε να μετράειτην πίεση ανά 15 λεπτά (30 λεπτά στον ύπνο). Τα δεδομένα εισάγονται σε υπολογιστή και εξάγονται τα συμπεράσματα και η διάγνωση. Holter πίεσης χρειάζεται κάποιος όταν το πρόβλημά του σχετίζεται με την αρτηριακή πίεση της καρδιάς. Προτιμάται κυρίως σε ασθενής με σύνδρομο “λευκής μπλούζας”.

Εμφυτεύσιμο Holter

Το εμφυτεύσιμο Holter, είναι μια εξαιρετικά μικρή συσκευή η οποία τοποθετείται, μετά από μία μικρή τομή κάτω από το δέρμα. Η συσκευή καταγράφει καρδιακό ρυθμό (καρδιογράφημα) και μπορεί να στέλνει τα δεδομένα ασύρματα σε υπολογιστή. Το Holter αυτό προτιμάται όταν τα συμπτώματα  συμβαίνουν σπάνια και το Holter ρυθμού για 24 ή 48 ώρες εχει εξαιρετικά χαμηλές πιθανότητες να αποκαλύψει το πρόβλημα. Η δυνατότητα καταγραφής των συσκευών αυτών είναι από 1 έως 3 χρόνια.

Υπάρχει και Holter καρδιάς;

Παρόλο που και οι παραπάνω όροι δεν είναι σωστοί, έχουν επικρατήσει και χρησιμοποιούνται. Δεν θα ήταν όμως σωστό να συνεχίζεται η στρέβλωση με περαιτέρω εισαγωγή μή δόκιμων όρων. ΟΧΙ, δεν υπάρχει Holter καρδιάς. Πρόκειται συνήθως για όρο που χρησιμοποιεί το κοινό για το Holter ρυθμού.

COVID-19 και αρρυθμίες

Μπορεί η COVID-19 να προκαλέσει αρρυθμίες;

Αν και η νόσος COVID-19 είναι καινούργια και δεν έχει μελετηθεί εκτενώς, εντούτοις υπάρχουν στοιχεία ότι κατά την οξεία φάση της νόσου μπορούν να προκληθούν διάφορες αρρυθμίες. Ο μηχανισμός όμως των αρρυθμιών αυτών, δεν οφείλεται σε άμεσο αποτέλεσμα της νόσου αλλά είναι αποτέλεσμα των επιπλοκών της.

COVID-19 και αρρυθμίες

Η COVID-19 προσβάλλει πνεύμονες, καρδιά, πεπτικό και άλλα συστήματα. Με τον τρόπο αυτόν δημιουργεί συνθήκες όπως η υποξία, οι ηλεκτρολυτικές διαταραχές, η ισχαιμία του μυοκαρδίου κ.λπ. Στις συνθήκες αυτές θα πρέπει να προσθέσουμε και τις παρανέργειες των φαρμάκων που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση της COVID-19. Με όλα τα παραπάνω, έχουμε ένα πολύ καλό υπόστρωμα για την δημιουργία αρρυθμιών.

Από ότι φαίνεται μέχρι στιγμής, COVID-19 και αρρυθμίες, σχετίζονται αλλά όχι άμεσα. Στις αρρυθμίες που προκαλούνται λόγω COVID-19, συμπεριλαμβάνονται:

  • κολπική μαρμαρυγή
  • κολπικός πτερυγισμός
  • υψηλού βαθμού κολποκοιλιακός αποκλεισμός
  • πολύμορφη κοιλιακή ταχυκαρδία
  • μονόμορφη κοιλιακή ταχυκαρδία
  • καρδιακή ανακοπή

πηγή: COVID-19 and cardiac arrhythmias

DOI:https://doi.org/10.1016/j.hrthm.2020.06.016

Το ρολόι μου έδειξε ταχυκαρδία.

ρολόι καρδιακός ρυθμός

Τι συμβαίνει όμως όταν ο αλγόριθμος από το ρολόι, διαπιστώσει κάποια παθολογική κατάσταση, όπως ταχυκαρδία, βραδυκαρδία ή αρρυθμία;

“Το ρολόι μου έδειξε ταχυκαρδία” ή “Το ρολόι μου έδειξε αρρυθμία”, είναι η συχνότερη ερώτηση σχετικά με τα έξυπνα ρολόγια (smartwatch) και γενικά ρολόγια με δυνατότητα μέτρησης διαφόρων ζωτικών σημείων, βρίσκονται σήμερα στα περισσότερα χέρια, κυρίως των νέων ανθρώπων. Μέτρηση καρδιακών παλμών και ηλεκτροκαρδιογράφημα είναι μέσα στις δυνατότητες μέτρησης των συσκευών αυτών. Οι χρήστες καταγράφουν την καρδιακή δραστηριότητα κατά την άθληση, κατά τον ύπνο ή κατά τυχαία διαστήματα. Ενσωματωμένοι αλγόριθμοι στο ρολόι επίσης μετρούν δεδομένα και εμφανίζουν στον χρήστη αποτελέσματα για την διάρκεια του ύπνου, τον αριθμό των βημάτων που έκανε, πόσες θερμίδες έκαψε, ποιος ήταν ο μέσος όρος των καρδιακών παλμών κ.λπ.

Έχουν αυξηθεί σημαντικά οι ερωτήσεις, σε εμάς τους καρδιολόγους, σχετικά με τέτοιες καταγραφές από τέτοιου είδους συσκευές. Δεν είναι εύκολη η απάντηση, γιατί οι συσκευές αυτές, δεν αποτελούν διαγνωστικά μέσα τα οποία μπορούν θεσπίσουν διάγνωση. Από την άλλη είναι χρήσιμα εργαλεία τα οποία μπορούν να δώσουν κάποια ένδειξη για την ύπαρξη κάποιας αρρυθμίας. Η ένδειξη αυτή θα πρέπει να εκτιμηθεί και να αξιολογηθεί από κάποιον ειδικό ο οποίος θα αποφανθεί για το πως θα διερευνηθεί η ένδειξη και πως θα γίνει η διάγνωση.

Οι περισσότεροι χρήστες ζητούν να μάθουν τι μπορεί να τους συμβαίνει όταν το ρολόι τους καταγράψει πολλούς παλμούς ή σημαντικά χαμηλούς παλμούς. Έχει σημασία πριν απαντήσουμε σε τέτοιες ερωτήσεις να λάβουμε υπ’ όψιν πάρα πολλού παράγοντες όπως:

  • Τι αισθητήρα έχει το ρολόι
  • Είχε συμπτώματα ο χρήστης
  • Πόση διάρκεια είχε το συμβάν
  • Υπό ποιες συνθήκες συνέβη (άσκηση, ύπνος, ηρεμία)
  • Έχει άλλα προβλήματα υγείας

Πρέπει να τις λαμβάνουμε υπ’ όψιν αυτές τις καταγραφές;

Από την στιγμή που κάποιος έχει μια τέτοια συσκευή και αυτή καταγράψει παθολογικό εύρημα, δεν μπορούμε να το αγνοήσουμε. Θα πρέπει να αξιολογηθεί διότι μπορεί να είναι μια πολύ σημαντική πληροφορία για την ύπαρξη κάποιας παθολογικής κατάστασης. Από την άλλη οι χρήστες τέτοιων συσκευών θα πρέπει να έχουν μια στοιχειώδη ενημέρωση σχετικά με το τι είναι ο καρδιακός παλμός, γιατί τον μετράμε, πότε αυξάνει φυσιολογικά, πότε επιβραδύνει κ.λπ.